Zgodnie z prawem urząd skarbowy ma możliwość kontrolowania kont bankowych – zarówno osób prywatnych, jak i przedsiębiorców. Co ważne, w tym celu nie jest potrzebne wszczęcie kontroli lub postępowania. Wystarczy bowiem, że zachodzi podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia skarbowego.
Uprawnienia Krajowej Administracji Skarbowej a tajemnica bankowa
Na mocy przepisów, które weszły w życie w dniu 1 lipca 2022 r., szef Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) oraz naczelnicy urzędów skarbowych lub celno-skarbowych zostali wyposażeni w uprawnienia do uzyskiwania informacji dotyczących przeprowadzanych transakcji bankowych. Do dokonania takiej operacji wystarczy samo podjęcie czynności wyjaśniających. Nie jest zatem wymagane wszczęcie postępowania wyjaśniającego w rozumieniu Kodeksu Karnego Skarbowego.
Wskazane powyżej podmioty mogą domagać się od banków przekazania informacji o osobach, firmach, i innych podmiotach, w tym pełnomocnikach, które mają związek z rachunkiem o danym numerze. Co więcej, żądanie to może dotyczyć również takich kwestii jak stan konta, historia transakcji uwzględniająca daty dokonania operacji i kwoty, informacje o zawartych umowach kredytowych, czy też nabywanych za pomocą banku papierach wartościowych itp.
Co w praktyce oznaczają uprawnienia fiskusa?
Z punktu widzenia klientów banków – zarówno osób prywatnych, jak i przedsiębiorców – najważniejszą rzeczą jest fakt, iż organy administracji skarbowej mogą pozyskiwać informacje, które objęte są tajemnicą bankową. Co więcej, nie jest do tego niezbędne formalne wszczęcie postępowania w rozumieniu obowiązujących przepisów.
Mając na uwadze powyższe, należy pamiętać, że wszelkie operacje na rachunku bankowym mogą być monitorowane przez fiskusa. Zatem, dokonując przelewów bez tytułu prawnego, można narazić się na odpowiedzialność karnoskarbową.
W poprzednim stanie prawnym, a więc przed dniem 1 lipca 2022 r., organy administracji skarbowej nie miały takich uprawnień. Wówczas, aby mogły one dokonać kontroli na koncie, konieczne było postawienie danej osobie zarzutów dotyczących popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego.
Podobne artykuły
Nowe uprawnienia skarbówki oraz wprowadzenie dyrektywy DAC7 to kolejne powody, dla których biura rachunkowe muszą działać szybciej, dokładniej i w pełnej zgodzie z przepisami. Coraz więcej firm decyduje się więc na cyfrowe rozwiązania, które automatyzują procesy fakturowania i przesyłania danych do klientów oraz urzędów.
Faktura.pl to platforma, która wspiera biura księgowe w codziennej pracy – umożliwia wystawianie faktur w imieniu klientów, automatyczne pobieranie dokumentów, integrację z KSeF oraz bezpieczne przechowywanie danych finansowych zgodnie z wymogami prawa.
Dzięki temu księgowi mogą skupić się na analizie i doradztwie, zamiast tracić czas na ręczne sprawdzanie i wysyłanie plików JPK.
Co poza tym możemy zrobić dla Twojego biura?
✅ Otrzymasz wsparcie techniczne
✅ Otrzymasz wsparcie merytoryczne
✅ Będziemy infolinią KSeF dla Twoich klientów
✅ Pokażemy Ci narzędzie dla klientów zintegrowane z KSeF
Sprawdź KSeF pytania i odpowiedzi
Jakie jeszcze uprawnienia ma fiskus?
Ustawodawca wyposażył organy administracji skarbowego na mocy Ordynacji podatkowej również w inne uprawnienia, o których warto wiedzieć. Mianowicie urzędy skarbowe mają prawo zwracać się do banków o udzielenie informacji niezbędnych do prowadzenia postępowań podatkowych, ustalania wysokości zobowiązań podatkowych lub przeprowadzania czynności kontrolnych. Uprawnienie to dotyczy sytuacji, które nie wiążą się bezpośrednio z postępowaniem karno-skarbowym ani z zarzutami o charakterze przestępstwa lub wykroczenia skarbowego, lecz mogą prowadzić do określenia wyższego wymiaru podatku bądź naliczenia odsetek za zwłokę.
Uprawnienia, o których mowa powyżej, wynikają wprost z art. 182 § 1 Ordynacji podatkowej. Otóż zgodnie z tym przepisem skarbówka może żądać informacji dotyczących:
- posiadanych rachunków bankowych lub rachunków oszczędnościowych, liczby tych rachunków, a także obrotów i stanów tych rachunków;
- posiadanych rachunków pieniężnych lub rachunków papierów wartościowych, liczby tych rachunków, a także obrotów i stanów tych rachunków;
- zawartych umów kredytowych lub umów pożyczek pieniężnych, a także umów depozytowych;
- nabytych za pośrednictwem banków akcji Skarbu Państwa lub obligacji Skarbu Państwa, a także obrotu tymi papierami wartościowymi;
- obrotu wydawanymi przez banki certyfikatami depozytowymi lub innymi papierami wartościowymi.
Należy dodać, iż z takiego uprawnienia organy podatkowe korzystają w sytuacjach, gdy zgromadzony w toku postępowania podatkowego – prowadzonego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej – materiał dowodowy wymaga uzupełnienia lub weryfikacji poprzez porównanie z danymi uzyskanymi z banku.
Skarbówce pomaga informatyzacja
Organy administracji skarbowej coraz chętniej korzystają z nowych technologii w poszukiwaniu ewentualnych nadużyć. Jednym z nich jest System Teleinformatyczny Izby Rozliczeniowej (STIR). Służy on do przesyłania, gromadzenia oraz analizowania dużych zbiorów danych pochodzących z sektora bankowego, co umożliwia skuteczne wykrywanie i przeciwdziałanie oszustwom skarbowym. Na podstawie uzyskanych w ten sposób danych skarbówka ustala wskaźnik ryzyka wykorzystania sektora bankowego do finansowych wyłudzeń. Jest to szczególnie przydatne narzędzie w przypadku wykrywania naruszeń związanych z podatkiem VAT.
Mając na uwadze nieustanny rozwój technologii, należy podkreślić, iż system, o którym mowa powyżej, jest permanentnie udoskonalany. Można się więc spodziewać, że jego skuteczność w kolejnych latach będzie rosła.
Dyrektywa DAC7 – co warto wiedzieć?
DAC7 to dyrektywa Rady UE 2021/514 z dnia 22 marca 2021 r. zmieniająca dyrektywę 2011/16/UE w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania. Na jej mocy rozszerzono regulacje dotyczące wymiany informacji podatkowych, co ma na celu uszczelnienie systemu podatkowego.
Dyrektywa, o której mowa powyżej, została zaimplementowana do polskiego systemu prawnego w dniu 1 lipca 2022 r. W ten sposób operatorzy platform handlu internetowego zostali zobowiązani do gromadzenia i przekazywania informacji dotyczących sprzedawców dokonujących za pośrednictwem platform stosownych czynności w rozumieniu ustawy, czyli sprzedaży towarów, osobistego świadczenia usług, udostępnienia nieruchomości lub ich części i udostępnienia środków transportu.
Uzyskane w ten sposób informacje są następnie przekazywane organom administracji skarbowej. Pozwala to wykrywać podmioty, które nie realizują nałożonych na nie obowiązków podatkowych.
Organy administracji skarbowej od dawna monitorują operacje realizowane na kontach bankowych. Nowoczesne technologie pozwalają na to, aby te kontrole były częstsze i skuteczniejsze. W tym miejscu pojawia się pytanie o tajemnicę bankową i jej rolę. Niemniej ustawodawca wychodzi z założenia, iż walka z nadużyciami natury podatkowej jest ważniejsza aniżeli ochrona prywatności klientów instytucji finansowych.
