Darowizny w PIT w 2026 roku możesz odliczyć od dochodu lub przychodu, jeżeli formą opodatkowania jest ryczałt. W przypadku darowizn na cele pożytku publicznego, kultu religijnego, krwiodawstwa, kształcenia zawodowego oraz odbudowy zabytków łączny limit nie może przekroczyć 6% dochodu bądź przychodu. Wyjątkiem są darowizny wynikające z odrębnych ustaw, które mogą być odliczane bez limitu. W dalszej części artykułu dokładnie wyjaśniam, jakie darowizny podlegają odliczeniu, jak obliczyć limit oraz jakie warunki trzeba spełnić, żeby fiskus nie zakwestionował ulgi.
Jak działa odliczenie darowizny w PIT?
Odliczenie darowizny w PIT polega na tym, że przekazaną kwotę odejmuje się od dochodu (od przychodu przy ryczałcie). Tak więc wpłacona darowizna obniża podstawę opodatkowania, a nie sam podatek. Zasada jest prosta: im wyższy dochód i stawka podatku, tym większa korzyść z ulgi.
Z odliczenia darowizn mogą skorzystać podatnicy rozliczający się na różnych formularzach PIT. W zależności od źródła dochodu i formy opodatkowania darowiznę w PIT można odliczyć przy rozliczeniu rocznym na formularzu PIT-37, PIT-36 i PIT-28:
- PIT-37 – podatnicy uzyskujący dochody z umowy o pracę, umów cywilnoprawnych (zlecenie, dzieło), emerytur i rent (stawka podatkowa 12% do 120 000 zł dochodu i 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł).
- PIT-36 – podatnicy osiągający dochody opodatkowane na zasadach ogólnych (według skali podatkowej 12% i 32%), którzy nie mają płatnika (pracodawcy). Przede wszystkim są to osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą.
- PIT-28 – podatnicy opłacający ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, zwłaszcza przedsiębiorcy (jednoosobowa działalność, wspólnicy spółek cywilnych i jawnych), ale także osoby prywatne wynajmujące nieruchomości (najem, dzierżawa). W zależności od rodzaju działalności lub wysokości przychodu z najmu stawki podatkowe to 2%, 3%, 5,5%, 8,5%, 10%, 12%, 12,5%, 14%, 15% i 17%.
Ponadto jest to możliwe dla formularzy PIT-36L, ale tylko przy darowiznach na kształcenie zawodowe.
Mechanizm działania ulgi najlepiej widać na poniższym przykładzie:
- roczny dochód: 60 000 zł
- przekazana darowizna: 3 000 zł
- podstawa opodatkowania po odliczeniu: 57 000 zł
Przy dochodzie 57 000 zł, podatek obliczany według stawki 12% wynosi wyjściowo 6 840 zł. Jednak dzięki kwocie wolnej od podatku (30 000 zł), faktyczne obciążenie maleje o 3 600 zł (tzw. kwota zmniejszającą podatek). Oznacza to, że realny podatek do zapłaty to 3 240 zł, a kwotę tę można jeszcze bardziej obniżyć poprzez ulgi (np. na dziecko, internet czy IKZE).
Przeczytaj też: Ulga na Internet – jak odliczyć Internet krok po kroku
Jakie darowizny można odliczyć w PIT 2026?
Katalog darowizn, które można odliczyć w PIT, jest zamknięty i wynika bezpośrednio z przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustaw szczególnych. Oznacza to, że nie każda darowizna daje prawo do ulgi. Przepisy przewidują kilka kategorii darowizn:
- Darowizny na cele pożytku publicznego.
- Darowizny na krwiodawstwo.
- Darowizny na cele kultu religijnego.
- Darowizny na odbudowę zabytków.
- Darowizny na kształcenie zawodowe.
- Darowizny z innych ustaw.
Wszystkie poza ostatnią (darowizny z innych ustaw) podlegają łącznemu limitowi w wysokości 6% dochodu lub przychodu, jeżeli formą opodatkowania jest ryczałt. Przykładowo przy dochodzie rocznym na poziomie 60 000 zł, maksymalny limit wszystkich darowizn to 3 600 zł. Limit ten nie obowiązuje w przypadku darowizny z innych ustaw.
Poniżej bardziej szczegółowe informacje na temat darowizn w PIT. Kluczowe informacje o każdej z nich oraz o ulgach podatkowych znajdziesz na stronie podatki.gov.pl.
Podobne artykuły
Darowizny na cele pożytku publicznego
Darowizny na cele pożytku publicznego to jedna najczęściej stosowanych ulg w PIT. Obejmuje przekazanie środków pieniężnych lub rzeczy na rzecz organizacji prowadzących działalność społecznie użyteczną. Jeżeli są to towary, muszą zostać wycenione na podstawie ceny rynkowej podobnych przedmiotów.
Odliczeniu podlegają darowizny przekazane m.in. na:
- fundacje i stowarzyszenia realizujące cele społeczne (np. pomoc społeczna, ochrona zdrowia, edukacja, działalność charytatywna);
- organizacje posiadające status organizacji pożytku publicznego (OPP);
- podmioty działające w krajach UE lub EOG, o ile prowadzą działalność odpowiadającą polskim organizacjom pożytku publicznego.
Warunkiem odliczenia jest faktyczne przekazanie darowizny, najlepiej na rachunek bankowy (w przypadku środków pieniężnych). Podatnik musi mieć bowiem dowód wpłaty.
Wraz z czterema innymi darowiznami – na krwiodawstwo, na cele kultu religijnego, na odbudowę zabytków, na kształcenie zawodowe – darowizna na cele pożytku publicznego podlega limitowi 6% dochodu (przychodu przy ryczałcie).
Darowizna na krwiodawstwo
Ulga z tytułu honorowego krwiodawstwa polega na odliczeniu ekwiwalentu pieniężnego za oddaną krew lub jej składniki. Wysokość odliczenia wynosi 130 zł za każdy litr krwi, osocza lub płytek krwi. Odliczenie przysługuje wyłącznie honorowym dawcom krwi na podstawie zaświadczenia z jednostki publicznej służby krwi.
Ulga ta wlicza się do limitu 6% dochodu lub przychodu. Limit ten jest liczony łącznie z darowiznami na cele kultu religijnego, na odbudowę zabytków, na kształcenie zawodowe i na cele pożytku publicznego.
Przeczytaj też: Jak odliczyć oddanie krwi od podatku? Ulga w PIT, limit 6% i przykłady
Darowizny na cele kultu religijnego
Odliczeniu podlegają darowizny przekazane na cele związane z funkcjonowaniem i utrzymaniem kultu religijnego. Dlatego z ulgi skorzystasz, jeżeli przekażesz darowiznę na następujące cele:
- remont lub budowa świątyń;
- zakup wyposażenia do świątyń (np. sprzęt liturgiczny);
- wsparcie działalności religijnej.
Przepisy nie ograniczają ulgi do konkretnego wyznania, ale wymagają udokumentowania darowizny (np. przelew, pokwitowanie). Darowizna wlicza się do limitu 6% dochodu lub przychodu wraz z darowiznami na krwiodawstwo, na cele pożytku publicznego, na odbudowę zabytków i na kształcenie zawodowe.
Darowizny na kształcenie zawodowe
Ulga obejmująca darowizny przekazywane na rzecz szkół prowadzących kształcenie zawodowe, zwłaszcza w celu wsparcia praktycznej nauki zawodu. Odliczeniu podlegają materiały dydaktyczne, środki trwałe i sprzęt wykorzystywany w nauczaniu. Konieczne jest posiadanie dokumentacji przekazania oraz wyceny.
UWAGA! Jest to jedyna ulga z wymienionych, której nie można odliczyć przy rozliczaniu formularza PIT-37. To możliwe tylko przy zeznaniach PIT-36, PIT-36L i PIT-28.
Nadal obowiązuje limit 6% przychodu lub dochodu. Dotyczy to łącznie darowizny na kształcenie zawodowe, na krwiodawstwo, na cele kultu religijnego, na odbudowę zabytków i na cele pożytku publicznego.
Darowizny na odbudowę zabytków
Odliczenie darowizn przeznaczonych na odbudowę wybranych zabytków. Aktualnie są to Pałac Saski, Pałac Brühla oraz kamienice przy ul. Królewskiej w Warszawie. Jest to szczególny przypadek wynikający z odrębnych przepisów i dotyczy wyłącznie wskazanych inwestycji, a nie wszystkich zabytków.
Ponownie odliczasz faktycznie przekazaną i udokumentowaną darowiznę, ale nie więcej niż 6% Twojego dochodu lub przychodu. Pamiętaj, że limit jest liczony łącznie z darowiznami na cele pożytku publicznego, krwiodawstwo, cele kultu religijnego i kształcenie zawodowe.
Darowizny z innych ustaw
Najbardziej specyficzna kategoria, która dotyczy darowizn na działalność charytatywno-opiekuńczą kościołów. Dotyczy to:
- Kościoła Katolickiego.
- Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.
- Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego.
- Kościoła Chrześcijan Baptystów.
- Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego.
- Kościoła Ewangelicko-Metodystycznego.
- Kościoła Zielonoświątkowego.
- Kościoła Starokatolickiego Mariawitów.
- Kościoła Polskokatolickiego.
- Kościoła Katolickiego Mariawitów.
- Kościoła Ewangelicko-Reformowanego.
W tym przypadku nie obowiązuje limit 6% dochodu lub przychodu, a odliczyć można pełną kwotę darowizny. Nadal konieczne jest posiadanie potwierdzenia przekazania darowizny. Ponadto w ciągu dwóch lat od momentu przekazania kościół powinien dostarczyć sprawozdanie o przeznaczeniu środków pieniężnych lub towarów na działalność charytatywno-opiekuńczą.
Limit darowizn – 6% dochodu lub przychodu
W przypadku większości darowizn obowiązuje limit odliczenia wynoszący 6% dochodu lub przychodu, jeżeli formą opodatkowania jest ryczałt. Oznacza to, że łączna kwota odliczeń z tytułu darowizn w danym roku podatkowym nie może przekroczyć tego poziomu. Limit ten obejmuje łącznie darowizny przekazane na następujące cele:
- pożytku publicznego;
- kultu religijnego;
- krwiodawstwa;
- kształcenie zawodowe;
- odbudowa wybranych zabytków.
Przykładowo przy 60 000 zł jest to 3 600 zł, a przy 100 000 zł – 6 000 zł. Jeżeli suma darowizn przekracza ten limit, odliczyć można tylko maksymalną kwotę. Nadwyżka nie podlega odliczeniu i nie przechodzi na kolejny rok podatkowy.
Rodzaje darowizn w PIT – zestawienie
| Rodzaj darowizny | Formularz PIT | Podstawa odliczenia | Limit 6% |
| Cele pożytku publicznego | PIT-37, PIT-36, PIT-28 | Dochód/przychód | TAK |
| Krwiodawstwo | PIT-37, PIT-36, PIT-28 | Dochód/przychód | TAK |
| Cele kultu religijnego | PIT-37, PIT-36, PIT-28 | Dochód/przychód | TAK |
| Kształcenie zawodowe | PIT-36, PIT-36L, PIT-28 | Dochód/przychód | TAK |
| Odbudowa zabytków | PIT-37, PIT-36, PIT-28 | Dochód/przychód | TAK |
| Darowizny z innych ustaw | PIT-37, PIT-36, PIT-28 | Dochód/przychód | NIE |
Przeczytaj też: PIT 2026 – najważniejsze informacje i terminy
Jak odliczyć darowiznę w PIT krok po kroku?
Żeby prawidłowo odliczyć darowiznę w PIT, trzeba przejść przez kilka konkretnych etapów:
- Przekazanie darowizny – w formie pieniężnej, rzeczowej lub zaświadczenie z centrum krwiodawstwa potwierdzające oddanie krwi bądź jej składników (przy darowiźnie na krwiodawstwo).
- Zsumowanie wszystkich darowizn w danym roku podatkowym – przy kilku darowiznach należy zsumować kwoty (z tytułu krwiodawstwa + na cele pożytku publicznego + na cele kultu religijnego + na kształcenie zawodowe + na odbudowę zabytków). Przy przekazywaniu rzeczy należy dodatkowo ustalić ich wartość rynkową.
- Obliczenie limitu 6% dochodu lub przychodu – należy sprawdzić, czy łączne kwoty darowizn w danym roku podatkowym nie przekraczają 6% dochodu lub przychodu podatnika. Jeżeli próg został przekroczony, odliczyć można wyłącznie kwotę maksymalnego limitu.
- Wpisanie ulgi w załączniku PIT/O – darowizny wykazuje się w załączniku PIT/O w części dotyczącej darowizn.
- Przeniesienie kwoty darowizn do formularza PIT – przeniesienie zsumowanej kwoty odliczenia ze wszystkich darowizn do formularza PIT-37, PIT-36 lub PIT-28 (PIT-36L tylko przy darowiźnie na kształcenie zawodowe).
Jeżeli korzystasz z usługi Twój e-PIT, po dodaniu darowizny system automatycznie wygeneruje i dołączy do zeznania załącznik PIT/O. Wystarczy wpisać dane i kwotę.
Pamiętaj, że dokumenty potwierdzające darowizny (potwierdzenia przelewów, zaświadczenia ze stacji krwiodawstwa, oświadczenia o przyjęciu darowizny), musisz przechowywać przez 5 lat. Okres ten liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku za dany rok.
Przeczytaj też: Twój e-PIT – jak rozliczyć PIT przez Internet?
Dla kogo odliczenie darowizny w trakcie roku?
Podatnicy rozliczający się przez płatnika (PIT-37) mogą uwzględnić darowiznę tylko w rozliczeniu rocznym. Oznacza to zwrot nadpłaty podatku po złożeniu deklaracji.
Jednak przedsiębiorcy rozliczający się według skali podatkowej (PIT-36) oraz podatnicy na ryczałcie (PIT-28) mogą odczuć korzyści podatkowe w trakcie roku. To możliwe przy obliczaniu zaliczek na podatek. Darowizna pozwala wówczas pomniejszyć dochód lub przychód, dzięki czemu podatnik płaci niższy podatek. Nadal takie darowizny muszą być wykazane w zeznaniu rocznym PIT i dołączonym załączniku PIT/O.
Warunki odliczenia darowizny w PIT
Żeby odliczyć darowiznę w PIT, musisz spełnić określone warunki. Kluczowe znaczenie ma sposób przekazania oraz właściwe udokumentowanie darowizny:
- Darowizna pieniężna – przekazanie środków powinno mieć formę przelewu bankowego. Darowizny przekazane gotówką są bowiem trudne w udokumentowaniu. Dokument potwierdzający darowiznę powinien zawierać dane darczyńcy i obdarowanego, kwotę darowizny oraz tytuł wskazujący charakter wpłaty. Jeżeli darowizna jest przekazana w walucie obcej (np. EUR, USD), kwotę przelicza się na złotówki według średniego kursu Narodowego Banku Polskiego z dnia poprzedzającego przekazanie darowizny.
- Darowizna rzeczowa (np. sprzęt, żywność, wyposażenie) – odliczenie darowizn rzeczowych wymaga dodatkowej dokumentacji. Podatnik powinien określić wartość rynkową przekazywanej rzeczy oraz dysponować dokumentem potwierdzającym przekazanie darowizny (np. umowa darowizny lub protokół przekazania).
Czego nie można odliczyć w PIT w ramach darowizny?
Przepisy jasno określają sytuacje, w których nie można odliczyć darowizny. Odliczeniu nie podlegają darowizny przekazane:
- Osobom prywatnym – ulga dotyczy wyłącznie określonych podmiotów (np. organizacji, instytucji), a nie osób fizycznych.
- W gotówce bez potwierdzenia – brak przelewu lub innego dowodu wpłaty uniemożliwia skorzystanie z ulgi.
- W formie pracy lub usług (wolontariat) – poświęcony czas, pomoc lub wykonane usługi nie mają wartości podatkowej i nie mogą być odliczone.
Najczęstsze błędy przy odliczaniu darowizn
Rozliczanie darowizn w PIT nie jest szczególnie skomplikowane. Natomiast ewentualne błędy mogą skutkować zakwestionowaniem ulgi przez urząd skarbowy:
- Mylenie darowizny z przekazaniem 1,5% podatku – przekazanie 1,5% na OPP nie jest darowizną i nie podlega odliczeniu, ponieważ nie pomniejsza dochodu lub przychodu.
- Brak odpowiedniej dokumentacji – brak potwierdzenia przelewu, danych obdarowanej organizacji lub dokumentu przekazania przy darowiźnie rzeczowej uniemożliwia skorzystanie z ulgi.
- Przekroczenie limitu 6% dochodu lub przychodu – nadwyżka darowizny ponad limit nie podlega odliczeniu i nie jest też przenoszona na kolejny rok.
- Zaokrąglanie darowizny – kwotę odliczenia ustala się dokładnie. Zaokrąglenia stosuje się dopiero na etapie obliczania podstawy do opodatkowania i samego podatku.
Przeczytaj też: Jak przekazać 1,5% podatku na organizację pożytku publicznego (OPP)?
Jak widzisz, odliczenie darowizn w PIT to realna korzyść podatkowa, jednak tylko pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów. Kluczowe znaczenie ma to, komu przekazujesz środki lub rzeczy, ale również forma darowizny, sposób jej udokumentowania oraz pilnowanie limitu 6% dochodu lub przychodu. Dlatego zawsze sprawdź swój limit, zsumuj darowizny i prawidłowo wykaż odliczenie w PIT. Następnie zachowaj dokumenty potwierdzające przekazane darowizny, żeby nie zostało to zakwestionowane przez urząd skarbowy.
