Rząd przygotowuje zmiany w ordynacji podatkowej, które mają na celu skończyć z instrumentalnym wszczynaniem postępowań podatkowych zmierzającym wyłącznie do zawieszenia biegu przedawnienia. Zmiany te miałyby jednak dotyczyć jedynie postępowań zainicjowanych po wejściu ich w życie, co wzbudza kontrowersje ekspertów.
Zmiany w ordynacji podatkowej
Rząd już dawno temu zapowiadał zmiany w ordynacji podatkowej. Teraz ich projekt został przyjęty (nr projektu UD196). Zmiany te mają dotyczyć m.in. kwestii związanych z przedawnieniem, wszczynaniem postępowań karnych skarbowych i raportowaniem schematów podatkowych.
W praktyce oznacza to nie tylko mniej biurokracji, ale i zwiększenie ochrony podatników. Co ważne, zmiany będą dotyczyć zarówno osób fizycznych, jak i przedsiębiorców.
Koniec z wszczynaniem postępowań w celu zawieszenia terminu przedawnienia
Najważniejszą z przygotowanych zmian jest usunięcie wszczęcia postępowania karnego skarbowego z katalogu przesłanek powodujących zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (art. 70 § 6 pkt 1 ordynacji podatkowej). Z całą pewnością spotka się to z dużym zainteresowaniem ze strony nie tylko podatników, ale i osób, które zawodowo zajmują się podatkami.
Podobne artykuły
Rozwiązanie, o którym mowa powyżej, ma jedną poważną wadę w świetle projektowanych przepisów. Otóż będą one odnosić się wyłącznie do zobowiązań podatkowych, jakie powstaną po wejściu w życie nowych regulacji. Z praktycznego punktu widzenia oznacza to, że jakiekolwiek efekty omawianej zmiany będzie można zobaczyć dopiero w 2031 r.
Kary także po upływie terminu przedawnienia
Zgodnie z projektem uchylony ma zostać również art. 44 § 2 Kodeksu karnego skarbowego (KKS), co wzbudza poważne kontrowersje. W myśl tego przepisu „karalność przestępstwa skarbowego polegającego na uszczupleniu lub narażeniu na uszczuplenie należności publicznoprawnej ustaje także wówczas, gdy nastąpiło przedawnienie tej należności”.
Zdaniem Ministerstwa Finansów regulacja ta ma negatywny wpływ na interesy Skarbu Państwa. Pomimo przedawnienia danego zobowiązania organy podatkowe powinny mieć możliwość wyjaśnienia sprawy karnej skarbowej.
Natomiast osoby zajmujące się podatkami zawodowo widzą ten problem inaczej. Mianowicie uchylenie art. 44 § 2 KKS może doprowadzić do różnego rodzaju nadużyć ze strony fiskusa. Organy podatkowe będą bowiem mogły kierować akty oskarżenia bez formalnego zakończenia postępowania administracyjnego w pierwszej instancji. W takim przypadku to na sądzie będzie spoczywać nie tylko ewentualne wymierzenie kary, ale i ustalenie wysokości należnego podatku. Nie wydaje się, aby sędziowie orzekający w sprawach karnych skarbowych byli na to przygotowani ze względu na zawiłości prawa podatkowego.
Ograniczenie obowiązków ciążących na podatnikach
Rząd proponuje rezygnację z obowiązków raportowania krajowych schematów podatkowych MDR. Skuteczność regulacji w tym zakresie nie jest najwyższa, natomiast zobowiązania te rodzą istotne trudności. Rezygnacja ta z pewnością ucieszy więc podatników, którzy obecnie są zobowiązani.
Zmiana ta ma również inny wymiar, zdecydowanie mniej korzystny. Mianowicie nie będzie już możliwości występowania o interpretacje indywidualne w sprawie schematów podatkowych.
Cel jest prosty: eliminacja niepotrzebnych postępowań
Proponowane przez rząd zmiany w ordynacji podatkowej mają na celu wyeliminowanie niepotrzebnych postępowań, których celem jest zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Należy to ocenić jak najbardziej pozytywnie, jednakże pozostałe zmiany budzą poważne wątpliwości. Projekt, o którym mowa, musi teraz przejść przewidzianą w Konstytucji ścieżkę legislacyjną i nie jest pewne, czy kiedykolwiek wejdzie w życie.
